Przy wyborze diamentu kierujemy się prymarną zasadą 4C.
Zasada 4C została opracowana przez Gemological Institute of America (GIA) w latach 50. XX wieku. Była to odpowiedź na potrzebę opracowania jednolitej metody oceny jakości diamentów, która byłaby zrozumiała dla kupujących i sprzedających na całym świecie. Zasada 4C szybko stała się standardem w branży diamentowej i jest stosowana do dziś.
Zasada 4C uwzględnia cztery kluczowe parametry:
-
Color (barwa)
-
Clarity (czystość)
-
Cut (szlif)
-
Carat (masa)
Color (barwa) określa stopień bezbarwności diamentu. Skala zaczyna się od D (bezbarwny) i kończy na Z (lekkie zabarwienie):
-
D-E-F - colorless (bezbarwny)
-
G-H-I-J - near colorless (prawie bezbarwny)
-
K-L-M - faint (nikła barwa)
-
N-R - very light (bardzo delikatna barwa)
-
S-Z - light (delikatna barwa)
Najcenniejsze diamenty w powyższej skali są całkowicie bezbarwne. Ocena koloru to niełatwe zadanie, które polega na badaniu kamienia przy odpowiednim oświetleniu i w oparciu o kamienie porównawcze, tzw. Masterstones. Różnice pomiędzy poszczególnymi barwami są bardzo subtelne, duże znaczenie ma tutaj doświadczenie eksperta. Należy zauważyć, że odcień diamentu jest znacznie bardziej widoczny patrząc od strony pawilonu, a nie od strony tafli - kamienie prawie bezbrawne są niemalże idealnie bezbrawne od strony tafli, barwa jest jednak zauważalna od strony pawilonu.
Clarity (czystość) określa stopień czystości diamentu. Skala posiada 6 kategorii głównych, których część dzieli się na podkategorie. W sumie jest to 11 stopni, które pozwalają na konkretną klasyfikację kamieni pod względem obecnych w nich inkluzji oraz skaz. Warto tu rozróżnić, że inkluzje (inclusions) to cechy, które możemy zaobserwować wewnątrz kamienia. Natomiast skazy (blemishes) odnoszą się do niedoskonałości w obrębie powierzchni diamentu. Ocena czystości kamienia wymaga od eksperta określenia wielu czynników takich jak rozmiar, położenie czy charakter inkluzji.
-
Flawless - inkluzje i skazy niewidoczne dla doświadczonego eksperta na 10x powiększeniu
-
Internally Flawless - brak inkluzji, jedynie niewielkie skazy widoczne dla eksperta na 10x powiększeniu,
-
VVS (VVS1/VVS2) - inkluzje ekstremalnie/bardzo trudne do zauważenia dla doświadczonego eksperta na 10x powiększeniu.
-
VS (VS1/VS2) - niewielkie inkluzje, trudne do zauważenia dla doświadczonego eksperta na 10x powiększeniu.
-
SI (SI1/SI2) - inkluzje łatwo widoczne na 10x powiększeniu.
-
I (I1/I2/I3) - Inkluzje oczywiste na 10x powiększeniu, mogą mieć wpływ na przejrzystość i brylancje. Zazwyczaj widoczne gołym okiem.
Cut (szlif) określa jakość szlifu diamentu, co jest fundamentalne dla brylancji i "życia" kamienia. To właśnie perfekcyjny szlif odpowiada za grę światła, która zachwyca od pierwszego spojrzenia na diament. Kamień o niedoskonałym szlifie bardzo traci na wrażeniu wizualnym, nawet jeśli ma bardzo dobrą czystość i barwę. Z tego powodu rekomendujemy jedynie kamienie o doskonałej ocenie jakości szlifu. Warto zwrócić uwagę na fakt, iż diamenty z oceną szlifu słabszą niż bardzo dobra często mają dość ograniczoną brylancje, ogień i scyntylację, co przekłada się na znacznie gorszy odbiór wizualny kamienia.
W skali GIA wyróżniamy następujące oceny szlifu:
- Excellent (doskonały)
- Very good (bardzo dobry)
- Good (dobry)
- Fair (zadowalający)
- Poor (słaby)
Carat (masa) określa masę diamentu. Jeden karat to 0,2 grama.
Słowo Carat odnoszące się do masy diamentu pochodzi od nazwy gatunku drzewa - Szarańczynu strąkowego, zwanego także drzewem karobowym. Nasiona karobu, ze względu na jednolity rozmiar i stałą masę ~ 200 mg., służyły do ważenia kamieni szlachetnych, złota i przypraw.
Poniżej przedstawiamy tabelę obrazującą zależność pomiędzy masą karatową a średnicą diamentu o idealnych proporcjach w szlifie brylantowym okrągłym:
